เนื้อหาข้อ 5.6 ถึง 5.10 - เรียนรู้วิธีการตัดสินใจอย่างมีประสิทธิภาพ
LIFE & WORK PRINCIPLES RAY DALIOเรียนรู้วิธีการตัดสินใจอย่างมีประสิทธิภาพ
________________________________
📚สรุปเนื้อหาจากหัวข้อ 5.6: "ทำการตัดสินใจโดยการคำนวณค่าความคาดหวัง (Expected Value)" เป็นลำดับข้อได้ดังนี้ครับ:🐻
➡️1. มองการตัดสินใจให้เหมือน "การเดิมพัน" ให้คุณเปลี่ยนมุมมองต่อการตัดสินใจทุกเรื่องในชีวิต ไม่ว่าเรื่องเล็กหรือใหญ่ ให้เหมือนกับว่าคุณกำลังลงเดิมพันอยู่ โดยมีสิ่งที่ต้องคำนึงถึง 2 อย่างคือ "โอกาสที่จะทายถูก (ได้รางวัล)" และ "โอกาสที่จะทายผิด (ถูกลงโทษ)"
➡️2. สูตรคำนวณความคุ้มค่าแบบง่ายๆ การตัดสินใจที่ดีที่สุด คือการเลือกสิ่งที่ให้ผลลัพธ์เป็นบวก โดยวิธีคิดคือ:
◾เอา (เงินรางวัลที่จะได้ x โอกาสที่จะชนะ)
◾มาเทียบกับ (เงินที่จะเสีย x โอกาสที่จะแพ้)
◾ถ้าหักลบกันแล้ว "ผลลัพธ์เป็นบวก" แปลว่าสิ่งนั้นคุ้มค่าที่จะทำ
➡️3. อย่าเลือกแค่สิ่งที่ "น่าจะเกิดขึ้นมากที่สุด" หลุมพรางของคนส่วนใหญ่คือ มักเลือกทำในสิ่งที่คิดว่า "น่าจะถูกแน่ๆ" (โอกาสเกิดสูง) แต่ความจริงแล้ว คุณควรเลือกสิ่งที่ "ให้ผลตอบแทนคุ้มค่าที่สุด"
◾ตัวอย่าง: แม้โอกาสชนะจะมีแค่ 20% (โอกาสแพ้สูงถึง 80%) แต่ถ้าชนะแล้วได้เงินรางวัลมหาศาล ในขณะที่ถ้าแพ้เสียเงินแค่นิดเดียว การเลือกเสี่ยงในกรณีนี้ถือเป็นการตัดสินใจที่ฉลาดกว่า
➡️4. กล้าเสี่ยงเมื่อต้นทุนต่ำแต่กำไรสูง บางครั้งการตัดสินใจที่ฉลาดคือการเลือกทางเสี่ยง หากสิ่งที่คุณต้องเสีย (เมื่อทายผิด) นั้นน้อยนิดมาก เมื่อเทียบกับสิ่งที่คุณจะได้ (เมื่อทายถูก) ดังคำกล่าวที่ว่า "ถ้าไม่ยอมเสี่ยง ก็ไม่มีทางได้สิ่งที่ต้องการ"
➡️5. แยกแยะ "ความเป็นไปได้" กับ "ความน่าจะเป็น" อย่าสับสนระหว่างสองคำนี้ ทุกสิ่งในโลกมี "ความเป็นไปได้" (Possible) ที่จะเกิดขึ้น แต่คนเก่งจะโฟกัสที่ "ความน่าจะเป็น" (Probable) คือสิ่งที่เกิดขึ้นได้จริงตามหลักเหตุผล และให้น้ำหนักกับสิ่งนั้น
➡️6. เลือกที่มี "ข้อดี" มากกว่า "ข้อเสีย" อย่าพยายามหาทางเลือกที่สมบูรณ์แบบไร้ที่ติ เพราะมันไม่มีจริง ทางเลือกที่ดีที่สุดคือทางเลือกที่มีข้อดีมากกว่าข้อเสียเท่านั้นเอง ไม่จำเป็นต้องไม่มีข้อเสียเลย
🏷️สรุปสั้นๆ: ในการตัดสินใจ อย่ากลัวที่จะผิดหรือถูก แต่ให้ดูว่า "ถ้าถูกแล้วได้คุ้มไหม" และ "ถ้าผิดแล้วเจ็บหนักไหม" ถ้าความคุ้มค่ามีมากกว่าความเสี่ยง ก็ให้ลุยได้เลยครับ
📚สรุปเนื้อหาจากหัวข้อ 5.7: จัดลำดับความสำคัญโดยการชั่งน้ำหนัก (ข้อมูลเพิ่ม vs ค่าเสียโอกาส)🐻
◾สมดุลของการรอข้อมูล: การตัดสินใจที่ดีมักมาจากการสอบถามหรือหาข้อมูลเพิ่ม แต่คุณต้องชั่งน้ำหนักระหว่าง "คุณค่าของข้อมูลที่จะได้รับเพิ่ม" กับ "ค่าเสียโอกาส (Cost)" ที่เกิดจากการรอหรือไม่ตัดสินใจในทันที
◾แยกแยะ "สิ่งที่ต้องทำ" (Must-dos) กับ "สิ่งที่อยากทำ" (Like-to-dos): ต้องกำหนดให้ "สิ่งที่ต้องทำ" อยู่เหนือและมาก่อน "สิ่งที่อยากทำ" เสมอ อย่าปล่อยให้สิ่งที่แค่อยากทำมาเบียดบังความสำคัญ
◾ ระวังกับดักความเสียดาย: อย่าเสียเวลากับสิ่งที่ไม่สำคัญ ประโยคที่ต้องระวังคือ "มันจะดีไหมถ้าทำแบบนั้น?" เพราะมักจะดึงความสนใจของคุณไปสู่สิ่งที่ไม่จำเป็น ทั้งที่เวลาจัดการสิ่งสำคัญอาจมีไม่พอ
________________________________
📚สรุปเนื้อหาจากหัวข้อ 5.8: ทำให้มันง่ายขึ้น! (Simplify)🐻
◾กำจัดสิ่งที่ไม่เกี่ยวข้อง: ตัดรายละเอียดส่วนเกินออก เน้นเฉพาะรายละเอียดที่สำคัญและความสัมพันธ์ระหว่างสิ่งเหล่านั้น
◾ความฉลาดคือความเรียบง่าย: คนโง่จะทำให้เรื่องง่ายกลายเป็นเรื่องยาก แต่คนฉลาดจะเปลี่ยนเรื่องที่ซับซ้อนให้กลายเป็นเรื่องที่ง่ายและเข้าใจได้ชัดเจน (เปรียบเทียบกับการวาดรูปของ Picasso ที่ค่อยๆ ลดทอนเส้นจนเหลือแต่แก่นแท้)
◾ต้องฝึกฝน: การทำให้ง่ายไม่ใช่เรื่องที่ทุกคนทำได้โดยธรรมชาติ หากทำเองไม่ได้ ให้หาคนมาช่วย
📚สรุปเนื้อหาจากหัวข้อ 5.9: ใช้หลักการ (Use Principles)🐻
◾มองหาแพทเทิร์น: ให้มองสถานการณ์ที่เข้ามาว่าเป็น "อีกเรื่องที่เคยเกิดขึ้น" (Another one of those...) เพื่อระบุประเภทของเหตุการณ์ แทนที่จะมองว่าเป็นเรื่องใหม่ที่ไม่เคยเจอ
◾ใช้สูตรสำเร็จ: เมื่อระบุประเภทของเหตุการณ์ได้แล้ว ให้หยิบ "หลักการ" ที่ผ่านการไตร่ตรองไว้แล้วมาใช้จัดการทันที วิธีนี้ช่วยลดจำนวนการตัดสินใจที่ซับซ้อนลงได้มาก
◾ขั้นตอนการสร้างหลักการ:
1. ใช้เวลาคิดเพื่อหาหลักเกณฑ์ในการตัดสินใจ
2. เขียนเกณฑ์เหล่านั้นออกมาเป็นหลักการ
3. นำไปประเมินผลลัพธ์ที่จะตามมา
📚สรุปเนื้อหาจากหัวข้อ 5.10: ความน่าเชื่อถือของการตัดสินใจของคุณ (Believability)🐻
◾อย่าเชื่อแค่ตัวเอง: หลุมพรางสำคัญคือการให้ความสำคัญกับ "ความเห็นของตนเอง" และ "ความเห็นของผู้อื่น" เท่าๆ กันโดยไม่แยกแยะ
◾ให้น้ำหนักตามความน่าเชื่อถือ: การตัดสินใจที่ดีควรดูที่ความน่าเชื่อถือของผู้ให้ข้อมูล (Believability-weighted) เช่น การลงคะแนนเสียงที่ให้น้ำหนักคนที่มีความรู้ความสามารถมากกว่า ย่อมดีกว่าการให้ทุกคนมี 1 เสียงเท่ากัน
◾ตรวจสอบความเห็นต่าง: หากมีความเห็นไม่ตรงกัน ให้วิเคราะห์ดูว่าคนนั้นใช้ "หลักการ" อะไรในการคิด หากเห็นด้วยกับหลักการนั้น ก็สามารถนำข้อสรุปมาปรับใช้ได้
◾ ประเมินตนเอง: ควรถามตัวเองเสมอว่า "ฉันรู้ตัวไหมว่าฉันควรจะเป็นคนตัดสินใจในเรื่องนี้หรือไม่?" หรือ "ฉันมีความน่าเชื่อถือพอที่จะตัดสินใจเรื่องนี้ไหม?"
🔑สรุปโดยภาพรวมคือ การตัดสินใจที่มีประสิทธิภาพต้องเริ่มจากการ จัดลำดับความสำคัญ ตัดสิ่งไม่จำเป็นออกเพื่อ ทำให้ง่าย จากนั้นใช้ หลักการ เดิมที่มีอยู่มาจับกับสถานการณ์ และสุดท้ายต้องรู้จักประเมิน ความน่าเชื่อถือ ของข้อมูลและบุคคลที่เกี่ยวข้องครับ
________________________________
________________________________
________________________________
